{"id":411,"date":"2018-09-20T16:00:57","date_gmt":"2018-09-20T14:00:57","guid":{"rendered":"http:\/\/paplinska.pl\/wordpress\/?p=411"},"modified":"2018-09-20T16:01:17","modified_gmt":"2018-09-20T14:01:17","slug":"czy-niesplacanie-dlugow-jest-przestepstwem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/paplinska.pl\/wordpress\/2018\/09\/20\/czy-niesplacanie-dlugow-jest-przestepstwem\/","title":{"rendered":"Czy niesp\u0142acanie d\u0142ug\u00f3w jest przest\u0119pstwem?"},"content":{"rendered":"
\n

Dosy\u0107 cz\u0119sto si\u0119 zdarza, \u017ce osoba, kt\u00f3ra popad\u0142a w d\u0142ugi, obawia si\u0119, \u017ce mo\u017ce w zwi\u0105zku z tym grozi\u0107 jej odpowiedzialno\u015b\u0107 karna. Nierzadko r\u00f3wnie\u017c, sami wierzyciele strasz\u0105 swojego d\u0142u\u017cnika zawiadomieniem organ\u00f3w \u015bcigania o pope\u0142nieniu przest\u0119pstwa. Czy na mocy polskiego prawa mo\u017cna trafi\u0107 do wi\u0119zienia za d\u0142ugi?<\/strong> Odpowied\u017a w niniejszym wpisie.<\/span><\/p>\n

\n

Na tak postawione pytanie nale\u017cy odpowiedzie\u0107 kr\u00f3tko: nie<\/strong>. W polskim prawie karnym niesp\u0142acanie d\u0142ug\u00f3w nie stanowi przest\u0119pstwa<\/strong> (poza jednym wyj\u0105tkiem, o kt\u00f3rym na ko\u0144cu). Co prawda, w Europie w przesz\u0142o\u015bci znane by\u0142y instytucje tzw. \u201ewi\u0119zie\u0144 dla d\u0142u\u017cnik\u00f3w\u201d, a jeszcze np. obowi\u0105zuj\u0105cy po odzyskaniu niepodleg\u0142o\u015bci na ziemiach polskich Kodeks Tagancewa z 1903 roku przewidywa\u0142 kar\u0119 wi\u0119zienia za prowadzenie \u201elekkomy\u015blnych interes\u00f3w\u201d, kt\u00f3re doprowadzi\u0142y sprawc\u0119 do bankructwa, jednak\u017ce ju\u017c od prawie 100 lat tego rodzaju przepisy \u2013 ca\u0142e szcz\u0119\u015bcie – w Polsce nie obowi\u0105zuj\u0105<\/strong>.<\/span><\/p>\n

Mo\u017cna jednak wyr\u00f3\u017cni\u0107 kilka okre\u015blonych sytuacji,<\/strong> w kt\u00f3rych zaci\u0105gni\u0119cie lub niesp\u0142acanie zobowi\u0105zania, mo\u017ce by\u0107 uznane za przest\u0119pstwo.
\n<\/span><\/p>\n

<\/h3>\n

286 KK \u2013 oszustwo<\/h3>\n

1. Kto, w celu osi\u0105gni\u0119cia korzy\u015bci maj\u0105tkowej, doprowadza inn\u0105 osob\u0119 do niekorzystnego rozporz\u0105dzenia w\u0142asnym lub cudzym mieniem za pomoc\u0105 wprowadzenia jej w b\u0142\u0105d albo wyzyskania b\u0142\u0119du lub niezdolno\u015bci do nale\u017cytego pojmowania przedsi\u0119branego dzia\u0142ania,<\/span><\/p>\n

podlega karze pozbawienia wolno\u015bci od 6 miesi\u0119cy do lat 8.<\/span><\/p>\n

2. Tej samej karze podlega, kto \u017c\u0105da korzy\u015bci maj\u0105tkowej w zamian za zwrot bezprawnie zabranej rzeczy.<\/span><\/p>\n

3. W wypadku mniejszej wagi, sprawca<\/span><\/p>\n

podlega grzywnie, karze ograniczenia wolno\u015bci albo pozbawienia wolno\u015bci do lat 2.<\/span><\/p>\n

4. Je\u017celi czyn okre\u015blony w \u00a7 1-3 pope\u0142niono na szkod\u0119 osoby najbli\u017cszej, \u015bciganie nast\u0119puje na wniosek pokrzywdzonego.<\/span><\/p><\/blockquote>\n

Przest\u0119pstwo oszustwa zasadniczo polega na tym, \u017ce sprawca doprowadza drug\u0105 osob\u0119 do dokonania pewnej czynno\u015bci<\/strong>, kt\u00f3rej wynik uszczupla<\/strong> jej (lub cudzy) maj\u0105tek<\/strong>. Co istotne, sprawca musi dzia\u0142a\u0107 w celu osi\u0105gni\u0119cia korzy\u015bci maj\u0105tkowej<\/strong> (zamiar kierunkowy), a tak\u017ce, pokrzywdzonego musi wcze\u015bniej wprowadzi\u0107 w b\u0142\u0105d<\/strong> (albo istniej\u0105cy b\u0142\u0105d wykorzysta\u0107<\/strong>), lub wykorzysta\u0107 to, \u017ce pokrzywdzony nie ma zdolno\u015bci prawid\u0142owej oceny sytuacj<\/strong>i.<\/span><\/p>\n

Jak to si\u0119 ma do niep\u0142acenia d\u0142ug\u00f3w? Ot\u00f3\u017c omawiane przest\u0119pstwo jest w istocie najcz\u0119stszym zarzutem karnym, z jakim mo\u017ce spotka\u0107 si\u0119 nieuczciwy d\u0142u\u017cnik. Mo\u017ce on pope\u0142ni\u0107 przest\u0119pstwo oszustwa w sytuacji, w kt\u00f3rej na przyk\u0142ad zawiera z drug\u0105 stron\u0105 umow\u0119 (po\u017cyczki, sprzeda\u017cy, najmu itd.), mimo, \u017ce od pocz\u0105tku nie ma zamiaru wype\u0142nia\u0107 swojego zobowi\u0105zania<\/strong>. Te przest\u0119pstwo mo\u017ce pope\u0142ni\u0107 np. nieuczciwy sprzedawca, oferuj\u0105cy na sprzeda\u017c produkt, kt\u00f3rego nie posiada, i kt\u00f3ry po odebraniu pieni\u0119dzy od kupuj\u0105cego, urywa z nim kontakt. Przest\u0119pstwo te pope\u0142ni\u0107 te\u017c mo\u017ce wysoce zad\u0142u\u017cona lub niewyp\u0142acalna osoba, kt\u00f3ra zaci\u0105ga kolejn\u0105 po\u017cyczk\u0119, obiecuj\u0105c jej sp\u0142at\u0119, mimo, \u017ce doskonale zdaje sobie spraw\u0119, \u017ce tego zobowi\u0105zania sp\u0142aci\u0107 nie b\u0119dzie mog\u0142a.<\/span><\/p>\n

W omawianej sytuacji najistotniejszy jest zamiar<\/strong> sprawcy istniej\u0105cy w chwili zawierania umowy. Je\u015bli w momencie zaci\u0105gania danego zobowi\u0105zania<\/strong>, zawierania danej umowy, sprawca ma zamiar je wype\u0142ni\u0107<\/strong>, sp\u0142aci\u0107 wierzyciela, a na skutek p\u00f3\u017aniejszych okoliczno\u015bci \u2013 tak\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 traci, to nie pope\u0142nia przest\u0119pstwa oszustwa<\/strong>. Nie b\u0119dzie<\/strong> tak\u017ce przest\u0119pstwem oszustwa, nawet celowe i \u015bwiadome, uchylanie si\u0119<\/strong> od wywi\u0105zania si\u0119 z umowy, o ile zamiar oszustwa nie powsta\u0142 ju\u017c w momencie jej zawarcia<\/strong>.<\/span><\/p>\n

Co jest dodatkowo istotne, niezb\u0119dnym jest, \u017ceby druga zawartej strona umowy mia\u0142a niepe\u0142ne lub b\u0142\u0119dne rozeznanie co do sytuacji finansowej sprawcy<\/strong>, co sprawca wykorzystuje, lub sam j\u0105 w ten stan wprowadza. W tym kontek\u015bcie istotne jest, \u017ceby uzasadnionym by\u0142o za\u0142o\u017cenie, \u017ce gdyby druga strona ten prawdziwy stan zna\u0142a, to umowy by nie zawar\u0142a<\/strong> lub zawarto by j\u0105 na innych warunkach. Chodzi zatem np. o sytuacj\u0119, w kt\u00f3rej d\u0142u\u017cnik zapewnia, \u017ce dysponuje jakiego\u015b rodzaju zabezpieczeniem lub aktywami, cho\u0107 w istocie ich nie posiada.<\/span><\/p>\n

S\u0105d Najwy\u017cszy, wypowiadaj\u0105c si\u0119 na ten temat, wskaza\u0142, \u017ce podstawowym kryterium rozgraniczenia przest\u0119pstwa oszustwa od niewywi\u0105zania si\u0119 z umowy jest przede wszystkim wykazanie, \u017ce w chwili zawierania umowy, sprawca dzia\u0142a\u0142 w celu uzyskania danego \u015bwiadczenia przez wprowadzenie w b\u0142\u0105d lub wykorzystanie b\u0142\u0119du co do okoliczno\u015bci maj\u0105cych znaczenie dla zawarcia tej umowy<\/strong>, i to maj\u0105c \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce druga strona, gdyby zna\u0142a rzeczywisty stan, nie zawar\u0142aby umowy na zaproponowanych warunkach<\/strong>. Ocena tak zawartej umowy musi, zdaniem SN-u, obejmowa\u0107 przede wszystkim ocen\u0119 mo\u017cliwo\u015bci finansowych d\u0142u\u017cnika czy skali przyj\u0119tych zobowi\u0105za\u0144. Dodatkowo, przest\u0119pczo\u015b\u0107 czynu nale\u017cy bada\u0107 na moment zawarcia umowy \u2013 wszystkie p\u00f3\u017aniejsze zdarzenia, co do zasady, nie mog\u0105 wp\u0142ywa\u0107 na ocen\u0119 zamiaru sprawcy (chyba, \u017ce poszlakowo wskazuj\u0105 na pierwotny zamiar oszustwa) \u2013 vide: postanowienie SN z 17.01.2012 r., IV KK 344\/11.<\/span><\/p>\n

<\/h3>\n

297 KK \u2013 oszustwo finansowe<\/h3>\n

1. Kto, w celu uzyskania dla siebie lub kogo innego, od banku lub jednostki organizacyjnej prowadz\u0105cej podobn\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcz\u0105 na podstawie ustawy albo od organu lub instytucji dysponuj\u0105cych \u015brodkami publicznymi – kredytu, po\u017cyczki pieni\u0119\u017cnej, por\u0119czenia, gwarancji, akredytywy, dotacji, subwencji, potwierdzenia przez bank zobowi\u0105zania wynikaj\u0105cego z por\u0119czenia lub z gwarancji lub podobnego \u015bwiadczenia pieni\u0119\u017cnego na okre\u015blony cel gospodarczy, instrumentu p\u0142atniczego lub zam\u00f3wienia publicznego, przedk\u0142ada podrobiony, przerobiony, po\u015bwiadczaj\u0105cy nieprawd\u0119 albo nierzetelny dokument albo nierzetelne, pisemne o\u015bwiadczenie dotycz\u0105ce okoliczno\u015bci o istotnym znaczeniu dla uzyskania wymienionego wsparcia finansowego, instrumentu p\u0142atniczego lub zam\u00f3wienia,<\/span><\/p>\n

podlega karze pozbawienia wolno\u015bci od 3 miesi\u0119cy do lat 5.<\/span><\/p>\n

2. Tej samej karze podlega, kto wbrew ci\u0105\u017c\u0105cemu obowi\u0105zkowi, nie powiadamia w\u0142a\u015bciwego podmiotu o powstaniu sytuacji mog\u0105cej mie\u0107 wp\u0142yw na wstrzymanie albo ograniczenie wysoko\u015bci udzielonego wsparcia finansowego, okre\u015blonego w \u00a7 1, lub zam\u00f3wienia publicznego albo na mo\u017cliwo\u015b\u0107 dalszego korzystania z instrumentu p\u0142atniczego.<\/span><\/p>\n

3. Nie podlega karze, kto przed wszcz\u0119ciem post\u0119powania karnego dobrowolnie zapobieg\u0142 wykorzystaniu wsparcia finansowego lub instrumentu p\u0142atniczego, okre\u015blonych w \u00a7 1, zrezygnowa\u0142 z dotacji lub zam\u00f3wienia publicznego albo zaspokoi\u0142 roszczenia pokrzywdzonego.<\/span><\/p><\/blockquote>\n

Przest\u0119pstwo oszustwa finansowego to inaczej m\u00f3wi\u0105c \u201ewy\u0142udzenie kredytu\u201d. Wyst\u0119pek ten polega na pr\u00f3bie uzyskania od banku<\/strong> (czy innej instytucji), kredytu<\/strong> lub innego rodzaju \u015bwiadczenia finansowego, pos\u0142uguj\u0105c si\u0119 podrobionymi lub fa\u0142szywymi dokumentami<\/strong> dotycz\u0105cymi jego sytuacji maj\u0105tkowej.<\/span><\/p>\n

W omawianym kontek\u015bcie nie powinno budzi\u0107 w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce takiego rodzaju dzia\u0142anie b\u0119dzie stanowi\u0107 przest\u0119pstwo. Je\u015bli sprawca, w celu uzyskania kredytu, przedstawi nierzetelne o\u015bwiadczenie o swoim stanie maj\u0105tkowym, podrobi dokumenty (np. za\u015bwiadczenie o zarobkach czy wysoko\u015bci p\u0142aconych sk\u0142adek do ZUS, wyci\u0105g z konta itd.), to oczywistym jest, \u017ce narusza prawo<\/strong>.<\/span><\/p>\n

Dla bytu tego przest\u0119pstwa istotnym jest cel<\/strong> dzia\u0142ania sprawcy, kt\u00f3rym jest uzyskanie dawnego \u015bwiadczenia. M\u00f3wi\u0105c inaczej\u00a0 – podrobione dokumenty przek\u0142adane s\u0105 w celu uzyskania po\u017cyczki dla siebie lub kogo\u015b innego, a nie z jakiego\u015b innego powodu. Co tak\u017ce istotne, do ponoszenia odpowiedzialno\u015bci karnej za takie zachowanie nie ma znaczenia, czy dosz\u0142o do udzielenia wnioskowanej po\u017cyczki<\/strong> (kredytu itd.). Ju\u017c samo pos\u0142u\u017cenie si\u0119 nieprawdziwym dokumentem w tym celu<\/strong> mo\u017ce spowodowa\u0107 zawiadomienie organ\u00f3w \u015bcigania i postawienie zarzut\u00f3w – nawet, je\u015bli dana instytucja odm\u00f3wi sprawcy udzielenia wnioskowanych \u015brodk\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Wa\u017cne jest tak\u017ce, \u017ce w omawianym przepisie przewidziano specyficzn\u0105 posta\u0107 tzw. czynnego \u017calu, a sprowadzaj\u0105c\u0105 si\u0119 do tego, \u017ce je\u015bli sprawca dobrowolnie<\/strong> \u2013 czyli dzia\u0142aj\u0105c bez \u017cadnego przymusu \u2013 rezygnuje<\/strong> z otrzymania \u015brodk\u00f3w lub sp\u0142aca zad\u0142u\u017cenie, to taka osoba nie b\u0119dzie podlega\u0107 ukaraniu<\/strong>.<\/span><\/p>\n

<\/h3>\n

Art. 300 KK \u2013 pokrzywdzenie wierzycieli<\/h3>\n

1. Kto, w razie gro\u017c\u0105cej mu niewyp\u0142acalno\u015bci lub upad\u0142o\u015bci, udaremnia lub uszczupla zaspokojenie swojego wierzyciela przez to, \u017ce usuwa, ukrywa, zbywa, darowuje, niszczy, rzeczywi\u015bcie lub pozornie obci\u0105\u017ca albo uszkadza sk\u0142adniki swojego maj\u0105tku,<\/span><\/p>\n

podlega karze pozbawienia wolno\u015bci do lat 3.<\/span><\/p>\n

2. Kto, w celu udaremnienia wykonania orzeczenia s\u0105du lub innego organu pa\u0144stwowego, udaremnia lub uszczupla zaspokojenie swojego wierzyciela przez to, \u017ce usuwa, ukrywa, zbywa, darowuje, niszczy, rzeczywi\u015bcie lub pozornie obci\u0105\u017ca albo uszkadza sk\u0142adniki swojego maj\u0105tku zaj\u0119te lub zagro\u017cone zaj\u0119ciem, b\u0105d\u017a usuwa znaki zaj\u0119cia,<\/span><\/p>\n

podlega karze pozbawienia wolno\u015bci od 3 miesi\u0119cy do lat 5.<\/span><\/p>\n

3. Je\u017celi czyn okre\u015blony w \u00a7 1 wyrz\u0105dzi\u0142 szkod\u0119 wielu wierzycielom, sprawca<\/span><\/p>\n

podlega karze pozbawienia wolno\u015bci od 6 miesi\u0119cy do lat 8.<\/span><\/p>\n

4. Je\u017celi pokrzywdzonym nie jest Skarb Pa\u0144stwa, \u015bciganie przest\u0119pstwa okre\u015blonego w \u00a7 1 nast\u0119puje na wniosek pokrzywdzonego.<\/span><\/p><\/blockquote>\n

Zasadniczo, posiadanie d\u0142ug\u00f3w nie jest przest\u0119pstwem, a ka\u017cdy ma prawo dysponowania swoim maj\u0105tkiem wedle w\u0142asnego uznania. Art. 300 KK wprowadza jednak pewne ograniczenia od tej zasady, wskazuj\u0105c, \u017ce w okre\u015blonych przypadkach, teoretycznie dozwolone dzia\u0142ania d\u0142u\u017cnika, podejmowane wobec sk\u0142adnik\u00f3w jego maj\u0105tku, mog\u0105 stanowi\u0107 przest\u0119pstwo.<\/span><\/p>\n

Odnosi si\u0119 to do sytuacji, w kt\u00f3rych d\u0142u\u017cnikowi <\/strong>albo grozi niewyp\u0142acalno\u015b\u0107<\/strong> \u2013 czyli stan, w kt\u00f3rym nie b\u0119dzie on m\u00f3g\u0142 sp\u0142aci\u0107 swoich d\u0142ug\u00f3w, albo ju\u017c zosta\u0142o wobec niego wydane orzeczenie nakazuj\u0105ce zap\u0142at\u0119 okre\u015blonej kwoty<\/strong>. Osoba, b\u0119d\u0105ca w takiej sytuacji, musi by\u0107 szczeg\u00f3lnie ostro\u017cna przy dysponowaniu swoim maj\u0105tkiem, a w szczeg\u00f3lno\u015bci: przy zawieraniu um\u00f3w sprzeda\u017cy, zamiany, darowizny, ale tak\u017ce przy obci\u0105\u017caniu, niszczeniu lub ukryciu sk\u0142adnik\u00f3w swojego maj\u0105tku. D\u0142u\u017cnik, kt\u00f3remu grozi niewyp\u0142acalno\u015b\u0107, nie mo\u017ce podejmowa\u0107 takich dzia\u0142a\u0144, je\u015bli dzia\u0142ania te \u201eudaremni\u0105 lub uszczupl\u0105\u201d zaspokojenie wierzyciela. O co tutaj chodzi?<\/span><\/p>\n

Przyk\u0142ad<\/strong>: Sprawca X zawiera umow\u0119 kredytu z bankiem na kwot\u0119 100 000 z\u0142. Jedynym sk\u0142adnikiem jego maj\u0105tku jest mieszkanie, a opr\u00f3cz kredytu posiada jeszcze kilka po\u017cyczek i zaleg\u0142o\u015bci z tytu\u0142u niep\u0142aconego abonamentu telefonicznego. Nied\u0142ugo po wzi\u0119ciu kredytu, traci prac\u0119. Bank, wobec braku sp\u0142at, wypowiada umow\u0119 kredytu i kieruje spraw\u0119 do s\u0105du. Sprawca X, nie chc\u0105c dopu\u015bci\u0107 do utraty mieszkania, przekazuje swoj\u0105 nieruchomo\u015b\u0107 w darowi\u017anie jedynej c\u00f3rce. Bank w wyniku omawianej umowy darowizny, traci mo\u017cliwo\u015b\u0107 dochodzenia zwrotu kredytu. Sprawca X pope\u0142ni\u0142 przest\u0119pstwo z art. 300 \u00a7 1 KK.<\/p>\n

W tym miejscu nale\u017cy przypomnie\u0107, ze w prawie cywilnym obowi\u0105zuje instytucja tzw. skargi paulia\u0144skiej,<\/strong> kt\u00f3ra polega na tym, \u017ce je\u015bli d\u0142u\u017cnik zawiera z inn\u0105 osob\u0105 umow\u0119, kt\u00f3ra przysparza tej osobie korzy\u015bci maj\u0105tkowej, a ta czynno\u015b\u0107 prowadzi do niewyp\u0142acalno\u015bci lub zmniejszenia wyp\u0142acalno\u015bci d\u0142u\u017cnika, to wierzyciel mo\u017ce \u017c\u0105da\u0107 uznania tej czynno\u015bci za bezskuteczn\u0105. Przyk\u0142adem takiej sytuacji jest np. dokonanie przez d\u0142u\u017cnika darowizny ze swojego maj\u0105tku, mimo, \u017ce posiada niesp\u0142acone d\u0142ugi. W takiej sytuacji, jego wierzyciel mo\u017ce \u017c\u0105da\u0107 uznania bezskuteczno\u015bci tej czynno\u015bci i zaspokoi\u0107 si\u0119 z danego sk\u0142adniku maj\u0105tku.<\/span><\/p>\n

Na gruncie por\u00f3wnania instytucji skargi paulia\u0144skiej z przest\u0119pstwem z art. 300 KK od razu wida\u0107, \u017ce zasadniczo chodzi o podobne (czy wr\u0119cz pokrywaj\u0105ce si\u0119) dzia\u0142ania d\u0142u\u017cnika, jednak\u017ce w przypadku przest\u0119pstwa, o kt\u00f3rym mowa w art. 300 KK \u2013 maj\u0105 one posta\u0107 skrajn\u0105. Przede wszystkim, m\u00f3wimy tutaj o sytuacji, w kt\u00f3rej dochodzi do skutku w postaci udaremnienia lub uszczuplenia zaspokojenia wierzyciela<\/strong> (brak wyst\u0105pienia takiego skutku wy\u0142\u0105cza przest\u0119pczo\u015b\u0107 omawianego czynu). Po drugie, aby mo\u017cna by\u0142o m\u00f3wi\u0107 o przest\u0119pstwie, maj\u0105tek d\u0142u\u017cnika musi by\u0107 zaj\u0119ty<\/strong> (np. przez komornika) lub chocia\u017cby zagro\u017cony zaj\u0119ciem<\/strong> (najcz\u0119\u015bciej oznacza to, \u017ce ju\u017c zosta\u0142a wszcz\u0119ta egzekucja, ale wystarczaj\u0105cym jest, by co do danego sk\u0142adnika maj\u0105tku realnym by\u0142o, \u017ce w przysz\u0142o\u015bci zostanie zaj\u0119te). W przypadku 300 \u00a7 2 KK, dodatkowo, koniecznym jest jeszcze, \u017ceby istnia\u0142o orzeczenie s\u0105du<\/strong> lub innego organu pa\u0144stwowego, kt\u00f3rego wykonanie d\u0142u\u017cnik swoim dzia\u0142aniem celowo chce udaremni\u0107<\/strong>.<\/span><\/p>\n

<\/h3>\n

Art. 209 KK \u2013 niealimentacja<\/h3>\n

1. Kto uchyla si\u0119 od wykonania obowi\u0105zku alimentacyjnego okre\u015blonego co do wysoko\u015bci orzeczeniem s\u0105dowym, ugod\u0105 zawart\u0105 przed s\u0105dem albo innym organem albo inn\u0105 umow\u0105, je\u017celi \u0142\u0105czna wysoko\u015b\u0107 powsta\u0142ych wskutek tego zaleg\u0142o\u015bci stanowi r\u00f3wnowarto\u015b\u0107 co najmniej 3 \u015bwiadcze\u0144 okresowych albo je\u017celi op\u00f3\u017anienie zaleg\u0142ego \u015bwiadczenia innego ni\u017c okresowe wynosi co najmniej 3 miesi\u0105ce,<\/span><\/p>\n

podlega grzywnie, karze ograniczenia wolno\u015bci albo pozbawienia wolno\u015bci do roku.<\/span><\/p>\n

1a. Je\u017celi sprawca czynu okre\u015blonego w \u00a7 1 nara\u017ca osob\u0119 uprawnion\u0105 na niemo\u017cno\u015b\u0107 zaspokojenia podstawowych potrzeb \u017cyciowych,<\/span><\/p>\n

podlega grzywnie, karze ograniczenia wolno\u015bci albo pozbawienia wolno\u015bci do lat 2.<\/span><\/p>\n

2. \u015aciganie przest\u0119pstwa okre\u015blonego w \u00a7 1 lub 1a nast\u0119puje na wniosek pokrzywdzonego, organu pomocy spo\u0142ecznej lub organu podejmuj\u0105cego dzia\u0142ania wobec d\u0142u\u017cnika alimentacyjnego.<\/span><\/p>\n

3. Je\u017celi pokrzywdzonemu przyznano odpowiednie \u015bwiadczenia rodzinne albo \u015bwiadczenia pieni\u0119\u017cne wyp\u0142acane w przypadku bezskuteczno\u015bci egzekucji aliment\u00f3w, \u015bciganie przest\u0119pstwa okre\u015blonego w \u00a7 1 lub 1a odbywa si\u0119 z urz\u0119du.<\/span><\/p>\n

4. Nie podlega karze sprawca przest\u0119pstwa okre\u015blonego w \u00a7 1, kt\u00f3ry nie p\u00f3\u017aniej ni\u017c przed up\u0142ywem 30 dni od dnia pierwszego przes\u0142uchania w charakterze podejrzanego ui\u015bci\u0142 w ca\u0142o\u015bci zaleg\u0142e alimenty.<\/span><\/p>\n

5. S\u0105d odst\u0119puje od wymierzenia kary, je\u017celi nie p\u00f3\u017aniej ni\u017c przed up\u0142ywem 30 dni od dnia pierwszego przes\u0142uchania w charakterze podejrzanego sprawca przest\u0119pstwa okre\u015blonego w \u00a7 1a ui\u015bci\u0142 w ca\u0142o\u015bci zaleg\u0142e alimenty, chyba \u017ce wina i spo\u0142eczna szkodliwo\u015b\u0107 czynu przemawiaj\u0105 przeciwko odst\u0105pieniu od wymierzenia kary.<\/span><\/p><\/blockquote>\n

Uchylanie si\u0119 od p\u0142acenia aliment\u00f3w jest obecnie jedyn\u0105 sytuacj\u0105, w kt\u00f3rej niep\u0142acenie d\u0142ug\u00f3w samo w sobie mo\u017ce stanowi\u0107 przest\u0119pstwo<\/strong>. Niealimentacja jednak stanowi przest\u0119pstwo dopiero, kiedy d\u0142ug z tego tytu\u0142u wynosi co najmniej 3 miesi\u0105ce<\/strong>, a tak\u017ce wymaga wykazania z\u0142ej woli sprawcy<\/strong> (\u201euchylanie si\u0119\u201d). W praktyce, sprowadza si\u0119 to zatem do tego, \u017ce sprawca ma obiektywn\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 sp\u0142aty istniej\u0105cego zad\u0142u\u017cenia, ale tego nie robi, a jednocze\u015bnie nie wyst\u0119puj\u0105 \u017cadne usprawiedliwione przyczyny <\/strong>braku zap\u0142aty \u015bwiadcze\u0144 (jak np. ci\u0119\u017cka choroba, pobyt w szpitalu, pobyt w wi\u0119zieniu itd.).<\/span><\/p>\n

\n

Podsumowuj\u0105c, zasadniczo, odpowied\u017a na pytanie, czy niep\u0142acenie d\u0142ug\u00f3w jest przest\u0119pstwem \u2013 brzmi nie, nie jest. W pewnych jednak sytuacjach, okre\u015blone dzia\u0142anie d\u0142u\u017cnika mo\u017ce stanowi\u0107 przest\u0119pstwo. Do tych sytuacji nale\u017cy przede wszystkim \u015bwiadome zaci\u0105ganie zobowi\u0105za\u0144, kt\u00f3rych d\u0142u\u017cnik nie jest w stanie i nie ma zamiaru wype\u0142ni\u0107 <\/strong>(art. 286 KK), celowe unikanie sp\u0142acania d\u0142ug\u00f3w poprzez wyzbywanie si\u0119 swojego maj\u0105tku\u00a0<\/strong>(art. 300 KK), czy wy\u0142udzanie \u015bwiadcze\u0144 z pomoc\u0105 fa\u0142szywych dokument\u00f3w <\/strong>(art. 297 KK). Oddzielnym przypadkiem \u2013 ze wzgl\u0119du na donios\u0142o\u015b\u0107 na\u0142o\u017conych na d\u0142u\u017cnika obowi\u0105zk\u00f3w \u2013 jest niealimentacja<\/strong> (art. 209 KK),kt\u00f3ra jest jedynym przewidzianym w Kodeksie karnym przypadkiem, <\/strong>w kt\u00f3rym samo niesp\u0142acenie zobowi\u0105za\u0144 mo\u017ce stanowi\u0107 przest\u0119pstwo.<\/strong> Nale\u017cy zatem uzna\u0107, \u017ce podleganie odpowiedzialno\u015bci karnej za d\u0142ugi jest w \u015bwietle obowi\u0105zuj\u0105cych przepis\u00f3w sytuacj\u0105 wyj\u0105tkow\u0105<\/strong>, a w znakomitej wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w, niesp\u0142acanie zad\u0142u\u017cenia jest z punkty widzenia prawa karnego irrelewantne i grozi jedynie odpowiedzialno\u015bci\u0105 cywiln\u0105<\/strong>.<\/span><\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Dosy\u0107 cz\u0119sto si\u0119 zdarza, \u017ce osoba, kt\u00f3ra popad\u0142a w d\u0142ugi, obawia si\u0119, \u017ce mo\u017ce w zwi\u0105zku z tym grozi\u0107 jej odpowiedzialno\u015b\u0107 karna. Nierzadko r\u00f3wnie\u017c, sami wierzyciele strasz\u0105 swojego d\u0142u\u017cnika zawiadomieniem organ\u00f3w \u015bcigania o pope\u0142nieniu przest\u0119pstwa. Czy na mocy polskiego prawa mo\u017cna trafi\u0107 do wi\u0119zienia za d\u0142ugi? Odpowied\u017a w niniejszym wpisie. Na tak postawione pytanie nale\u017cy…
Czytaj wi\u0119cej<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":412,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false},"categories":[5],"tags":[79,82,77,80,83,78,81],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/paplinska.pl\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/411"}],"collection":[{"href":"https:\/\/paplinska.pl\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/paplinska.pl\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/paplinska.pl\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/paplinska.pl\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=411"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/paplinska.pl\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/411\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":414,"href":"https:\/\/paplinska.pl\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/411\/revisions\/414"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/paplinska.pl\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/media\/412"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/paplinska.pl\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=411"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/paplinska.pl\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=411"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/paplinska.pl\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=411"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}